


Het Nieuw Land Poldermuseum aan de Oostvaardersdijk in Lelystad staat op de scheiding tussen land en water. Het oorspronkelijke gebouw, ontworpen door Benthem Crouwel, is begin jaren negentig opgeleverd om ruimte te bieden aan een tentoonstelling over de strijd tegen en het leven met water in Nederland - en in het bijzonder de provincie Flevoland. Dit gebouw is opgezet als de dwarsdoorsnede van een dijk, met haaks daarop een langwerpig ovaal volume, dat in de volksmond bekend staat als 'de Kijker’. Naast het hoofdgebouw maakt ook een schokbetonschuur deel uit van het complex.
Uitgangspunt van het ontwerp van atelier PRO was om het bestaande ‘beeldmerk’ – de Kijker - te benutten voor het nieuwe Erfgoedcentrum. Het nieuwe complex heeft naast de Kijker ook een historisch beeldmerk - de schokbetonschuur - en een nieuw beeldmerk - de archiefdoos. Het programma bevindt zich in en tussen deze elementen, waarbij het bestaande gebouw op zo’n manier in het nieuwe complex is opgenomen, dat er een vanzelfsprekende routing ontstaat waarin de bestaande presentatieruimten volledig worden benut.



De verschillende elementen worden met elkaar verbonden door een zware muur van basalt; het complex volgt daarbij zoveel mogelijk de lijn van de achtergelegen Oostvaardersdijk. Het nieuwe archiefgebouw is, als billboard van het Erfgoedcentrum, naar voren geschoven; de open ruimte die hierdoor aan de zuid-oostzijde ontstaat, dient als zonnig voorplein en als buiten-expo. Bij dit voorplein, onder ‘de Kijker’, opent het complex zich in een transparante pui; hier bevindt zich ook de entree van het gebouw. De rooilijn van het voorplein wordt bevestigd door een reeks betonnen schijven, met daartussen een muur ter plaatse van de expo.







